Jak wygląda odpowiedzialność karna młodocianego sprawcy?

Data: 21 października 2021

l

Opublikowane przez: Kancelaria

Podstawowe zasady dotyczące kwestii wieku sprawcy reguluje art. 10 Kodeksu karnego. Z tegoż artykułu wynika, iż na podstawie przepisów ustawy karnej odpowiada ten, kto popełnia czyn zabroniony po ukończeniu 17 lat (art. 10 § 1 k.k.). Nie jest to jednak jedyny warunek dotyczący kwestii wieku sprawcy.

Sprawca nieletni a ciężkie przestępstwo

Granice wiekowe odpowiedzialności karnej reguluje art. 10 kodeksu karnego. Generalna zasada to ponoszenie odpowiedzialności karnej po uzyskaniu pełnoletności. Ustawodawca w art. 10 § 2 k.k. stanowi jednak, iż również osoba nieletnia po skończeniu 15 roku życia może odpowiadać za przestępstwo na zasadach, które określa kodeks karny w wypadku gdy okoliczności sprawy oraz stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste za tym przemawiają, a w szczególności, jeżeli poprzednio stosowane środki wychowawcze lub poprawcze okazały się bezskuteczne. Dotyczy to najcięższych przestępstw:

  • zamachu na życie prezydenta (art. 134 k.k.),
  • zabójstwa (art.148 § 1, 2 lub 3 k.k.),
  • ciężkiego uszczerbka na zdrowiu (art. 156 § 1 lub 3 k.k.),
  • gwałtu (art. 197 § 3 lub 4 k.k.)
  • spowodowania niebezpiecznych zdarzeń (art. 163 § 1 lub 3 k.k.),
  • piractwa (art.166 k.k.),
  • katastrofy (art. 173 § 1 lub 3 k.k.),
  • czynnej napaści (art. 223 § 2 k.k.),
  • wzięcia zakładnika (art. 252 § 1 lub 2 k.k.)
  • rozboju (art. 280 k.k.).

Orzeczona kara nie może w tym przypadku jednak przekroczyć dwóch trzecich górnej granicy ustawowego zagrożenia przewidzianego za dane przestępstwo. Co do powyższych czynów sąd może także zastosować nadzwyczajne złagodzenie kary (art. 10 § 3 k.k.).

Czy 17 – latek popełniający występek poddany będzie karze?

Siedemnastoletni sprawca popełniający występek zgodnie z treścią art. 10 § 4 k.k., poddany będzie środkom wychowawczym, leczniczym albo poprawczym przewidzianym dla nieletnich zamiast wymierzenia kary. Muszą jednak o tym przemawiać okoliczności sprawy oraz stopień rozwoju sprawcy, jego właściwości i warunki osobiste.

Sprawca młodociany i „kara wychowawcza”

Zgodnie z definicją zawartą w art. 115 § 10 k.k. młodociany sprawca to taki, który w chwili popełnienia czynu zabronionego nie ukończył 21 lat i w czasie orzekania w pierwszej instancji nie ukończył 24 lat. Istotne jest aby obie te przesłanki wystąpiły jednocześnie.

W kwestii osób nieletnich lub młodocianych, sąd wymierzając karę kieruje się przede wszystkim tym, by wychować sprawcę. Jednocześnie w przypadku sprawcy, który w czasie popełnienia przestępstwa nie był pełnoletni, sąd nie może orzec kary dożywocia (art. 54 § 1 i 2 k.k.). Dopuszczalne jest natomiast złagodzenie kary wobec młodocianego, jeżeli spełni zasadę wychowania sprawcy (art. 60 § 1 k.k.). Możliwe jest również warunkowe zawieszenie wykonania kary w stosunku do młodocianego sprawcy i wymierzenie jednocześnie okresu próby wynoszącego od dwóch do pięciu lat (art. 70 § 2 k.k.).

Młodociany sprawca popełniający umyślne przestępstwo będzie miał obowiązkowo orzeczony dozór kuratora (art. 73 § 2 k.k.).

Blog ma charakter wyłącznie edukacyjny i zawiera treści jedynie o charakterze ogólnym, w których mogą zdarzyć się omyłki i pominięcia.

Artykuły na blogu są aktualne w dacie ich publikacji, zaś w późniejszym czasie mogą nie odzwierciedlać stanu stale zmieniających się przepisów prawa.

Autor bloga nie bierze odpowiedzialności za jakąkolwiek szkodę, która została wyrządzona w związku zastosowaniem lub niezastosowaniem się do przekazanej na blogu treści.

Jeśli chcesz uzyskać poradę prawną – skontaktuj się ze mną poprzez formularz, mail bądź telefonicznie.

Opublikowane przez Kancelaria

Nazywam się Adam Zaborski, jestem adwokatem. Byłem doktorantem studiów doktoranckich z prawa karnego prowadzonych pod kierunkiem Sędziego Sądu Najwyższego prof. zw. dr hab. Jacka Sobczaka. Więcej….

Zadzwoń i umów się
na spotkanie:

+48 500 427 274


UWAGA: Nie udzielamy porad prawnych
przez telefon.

Zobacz także

Dobrowolne poddanie się karze

Dobrowolne poddanie się karze

Kodeks postępowania karnego dopuszcza możliwość dobrowolnego poddania się karze (DPK) przez osobę oskarżoną. Dzięki...

Komentarze

0 komentarzy

Wyślij komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.